Suche elewacje – okładziny ścienne
Opublikowano Grudzień 20, 2009
Tak zwane suche elewacje wykonuje się za pomocą różnych materiałów między innymi są to: tworzywa sztuczne, ceramiczne, kamienne , płyty włókowo-cementowe oraz drewniane. Dużą zaletą ich jest to że można je układać przez cały rok. Jak i to że można nimi wykańczać domy nowe jak i remontowane. Pod taką elewacja można ułożyć izolację cieplna i w taki oto sposób ocieplić dom. Jeszcze większą ich zaletą jest prostota i szybkość montażu, bo możemy ułożyć nawet 1m/2 w przeciągu godziny. Suche elewacje nie wymagają od nas żadnej pielęgnacji ani odnowień. W przypadku uszkodzenia wymienia się tylko poszczególne elementy ponieważ nie ma konieczności demontażu całej elewacji. Pierwszym z rodzaju suchych elewacji jest biały panel. Najbardziej znanym materiałem montowany tzw. Na sucho jest oblicówka winylowa. Dużo rzadziej stosuje się oblicówkę stalową lub aluminiową. Producenci oferują kilkanaście kolorów saidingu ale najbardziej popularnym jest nadal kolor biały. Panele z których montujemy elewacje mogą mieć oprócz różnego koloru również różny kształt (mogą być łamane lub płaskie, gładkie luz z fakturą imitującą drewno). Podstawowymi elementami saidingu są panele o szerokości od 10 do 30cm i długości od 2,5 do 3,9m. Dodatkowo każdy producent oferuje gamę elementów uzupełniających takich na przykład jak : listwy startowe, listwy maskujące, naroża oraz ozdobne elementy wykończenia. Elementy te służą nam do wykańczania gzymsów czy też różnego rodzaju kształtki do wykończenia detali architektonicznych. Drugim z rodzaju elewacji suchej jest otulone drewno. Jest to elewacja wykonana z zabezpieczonych desek drewnianych lub gontów, jednak dzisiaj już nie cieszą się dużą popularnością. Takie wykończenie drewniane najczęściej stosowane jest do wykończenia małych budynków rekreacyjnych jako wierzchnia warstwa docieplenia ścian lub jako dekoracyjna osłona konstrukcji ścian. W domach które zostały wymurowane drewno wykorzystuje się do wykończenia fragmentów elewacji na przykład : szczytów poddaszy, lukarn, loggi oraz podbitek dachowych. Sposób wykonania jest następujący. Deski elewacyjne najczęściej mocuje się na drewnianych rusztach z poziomu lub z pionu przybijanych łat. Jednak gdy chcemy wykończyć budek szkieletowy o sztywnym poszyciu ścian, deski można mocować bezpośrednio na ścianach lub na wiatroizolacji. Elementy rusztu montażowego możemy mocować za pomocą gwoździ lub śrub. Jeśli jednocześnie budynek jest ocieplany to po zamocowaniu rusztu należy zamocować warstwy izolacji cieplnej oraz zabezpieczyć całość folią wiatroizolacyjną. Montaż takowej elewacji zaczynamy od elementów narożnych i obramowania otworów. Deski elewacyjne można układać poziomo na zasadzie pióro i wpust lub na zakład bądź przylgę. Alternatywą dla tradycyjnej deski są drewniane gonty ale są one jeszcze rzadziej stosowane. Są to na ogół krótkie, szerokie płytki najczęściej wykonane z drewna sosnowego lub cedrowego. Są one montowane co najmniej w dwóch zachodzący na siebie warstwach. Układane bezpośrednio na sztywne poszycie elewacji ochronionej folią wiatroizolacyjną. Gotowe elewacje zwykle pokrywa się lakierem do drewna, a gonty pokrywa się bejcą lub pozostawia w stanie surowym.
Wystająca ponad dachem część komina jest najbardziej narażona na działanie czynników atmosferycznych, najszybciej ulegają uszkodzeniu zwłaszcza jeśli do ich wykonania użyliśmy materiałów nieodpowiedniej jakości. Najczęściej stosowanym materiałem do budowy zewnętrznego odcinka komina są: cegła pełna, ceramiczna lub silikatowa a na zewnątrz dokowo jest nałożona warstwa tynku. Materiały te niestety z biegiem lat tracą swoją wytrzymałość i się kruszą w skutek czego w najgorszym wypadku może dojść do zawalenia komina. Ocena stanu technicznego komina która wystaje ponad dach jest prosta jeśli dostęp do niej jest łatwy i bezpieczny. Poprzez wstępną ocenę używając lornetki o obejrzeć komin z ziemi bądź przez właz dachowy. Do najczęstszych usterek odcinka komina wystającego ponad dach jest odparzenie się tynku co skutkuje jego odpadaniem. Duża zmienność temperaturowa jak i zmiany atmosferyczne typu deszcz czy mróz w krótkim czasie powodują odspajanie się tynku. Odpadający tynk nie dość że wygląda bardzo nie estetycznie to jeszcze do tego odpadając może uszkodzić poszycie naszego dachu. Ponad to wilgoć zawarta w spalinach i w powietrzu usuwanych poprzez nasz komin wnika w jego ścianki czego skutkiem jest jeszcze szybsze niszczenie go przez mróz. A gromadząca się woda w pęknięciach przyczynia się w bardzo dużym stopniu do szybkiego zniszczenia cegły. Skucie tynku na odcinku komina wystającego ponad nasz dach i założenie nowego wcale nie da nam gwarancji, że po kilku latach tynk znów nie zacznie odpadać ( tyczy się to przede wszystkim kominów które nie posiadają wkładu oraz tych które posiadają liczne kanały wentylacyjne). Aby poprawić trwałość na takim kominie możemy : zastosować preparaty poprawiające przyczepność tynku do podłoża , dodać do zaprawy substancji zwiększającej jej szczelność i mrozoodporność. Zamiast tynkować komin możemy go również zabezpieczyć w inny sposób stosując np. płytki ceramiczne które zastąpią nam warstwę tynku. Trwałość takiej okładziny jest przede wszystkim uwarunkowana tym aby powierzchnia była starannie przygotowana oraz materiałów użytych do klejenia i spoinowania. Poniżej postaram się opisać kolejne etapy prac : zanim zabierzemy się za układanie płytek kominowych musimy zagruntować głęboko wnikającym preparatem, następnie zakładamy izolację z płynnej folii , która jest przeznaczona do wszystkich powierzchni zewnętrznych, przyklejamy nasze płytki zaprawą klejowa charakteryzującą się wysoką elastycznością tak aby pod kafelkami nie pozostały żadne wolne miejsca, wypełnić naszą okładzinę specjalna zaprawą do spoin, za pomocą której wypełniamy całą głębokość szczelin, pozostawienie, ponieważ jeśli nie wypełnimy zagłębień gromadząca się tam woda będzie sprzyjać odpadaniu kafelków po zamarznięciu.
W momencie lub szczególnie w momencie wstąpienia Polski do Unii europejskiej nastąpił szczególnie gwałtowny przepływ nowych materiałów i nowych technologii na nasz rynek budowlany. Dotyczy to także pokryć dachowych , których obecnie występuje u nas cała mnogość. Tak ja i w pozostałych specjalistycznych technologiach budowlanych , tak tutaj rozróżnić można wiele rodzajów pokryć z wielokrotnym podziałem na rodzaj materiału , trwałość , ciężar własny , gabaryty , cele dekoracyjne i wytrzymałościowe. Dla zwolenników tradycyjnych metod budowlanych również przewidziane są dachówki z tradycyjnych i tradycyjnie wypalanych dachówek przy utrzymaniu odpowiednio do tego zastosowanej ceny. Jednak tak jak na całym rynku materiałów budowlanych tak i na rynku pokryć dachowych można dzisiaj dopasować coś do swoich potrzeb oraz do swojego portfela. Tradycyjnie występują dachówki ceramiczne w różnych wzorach i odmianach , dachówki cementowe , blachodachówki – płyty stalowe lub z metali kolorowych pokrywane wielokrotnie komponentami lakierów syntetycznych z przetłoczeniami doskonale imitującymi wzory tradycyjnych dachówek lub wzory współczesne , różnego rodzaju płyty faliste z komponentów żywicznych , pochodnych plastiku i pcv , płyty faliste ze sprasowanej pod ciśnieniem masy bitumicznej wzmacnianej pośrednim szkieletem – tak zwane onduline i jej podobne o różnych odcieniach barwnych i wzorniczych , płytki imitujące płytki łupkowe zdobywające coraz większą popularność oraz całą mnogość typowych pokryć bitumicznych – papowych z szerokim ich podziałem i funkcjonalnością. Praca z gotowymi , estetycznymi elementami pokryciowymi nie jest zbyt skomplikowana , jednak w zależności od ich rodzaju różni się niekiedy znacznie sposobem mocowania i użyciem do tego celu dodatkowych elementów wzmocnieniowych czy też zabezpieczających przed właściwym kryciem. Nowoczesne techniki zamocowań różnie przez różne firmy zostały sprecyzowane i opracowane. Zależne jest to również od rodzaju i specyfiki materiału pokryciowego oraz stopnia zabezpieczenia. Dzisiaj nie wystarczy już zwykłe wbicie gwoździa przez papę w deski. Elementy kształtowe wymagają oprócz gwoździa , czy wkręta , zastosowania odpowiedniej kształtki podtrzymującej całość precyzyjnie dopracowanego profila. Mocowanie blachodachówki i płyty falistej z masy bitumicznej mimo zastosowania tego samego gwoździa czy wkręta z uszczelnieniem różni się miejscem jego mocowania. W bitumicznej płycie falistej jest to górna część fali , natomiast w blachodachówce jest nią dolna część. Wynika to ze specyfiki materiału oraz możliwości wnikania wody z zewnątrz.
Pod tą nazwą kryją się różnorodne konstrukcje budowlane o specyficznej budowie na bazie szkieletu wykonanego przeważnie z drewna , ale nie tylko z niego. Istota tego typu konstrukcji polega na stworzeniu szkieletu bazowego stanowiącego niejako obrys całej budowli. Na jej wewnętrznej i zewnętrznej części wykonuje się wypełnienia powierzchni w postaci ścian , sufitów , podłóg z elementów stabilnych tworzących jednolitą powierzchnię i wypełnienie pustych szczelin i przestrzeni pomiędzy poszczególnymi elementami ożebrowania. Metoda budownictwa szkieletowego stosowana była dawniej ze względu na ograniczenie kosztów budowy i większą dostępność do powszechnie występującego drewna pod różnymi postaciami. Obecnie drewno jest materiałem drogim i można zauważyć powrót do tej technologii w budownictwie. Zauważa się także tendencję do mieszania stylów oraz technik budowlanych. Do tradycyjnej techniki szkieletowej komponuje się nowoczesne materiały do pokryć, wypełnień oraz ociepleń z całkiem ciekawym rezultatem zewnętrznym oraz technicznym i znacznym obniżeniem kosztów. Budowle szkieletowe charakteryzują się dużo niższym ciężarem własnym od porównywanych budowli murowanych dzięki czemu mogą być budowane i osadzane w nietypowych warunkach geologicznych. Na przykład w takich , w których obecnie tradycyjne budownictwo murowane nie miałoby absolutnie racji bytu ze względu chociażby na wysoki stopień osiadania gruntu , zróżnicowane podłoże , niepewne tektonicznie. Obecnie technologia budowlana stoi na wysokim poziomie. Buduje się lepiej , szybciej i dokładniej z wykorzystaniem zmechanizowanych technik i narzędzi budowlanych. Tradycyjnie niegdyś budowany dom o konstrukcji szkieletowej , dzisiaj stanowi pełnowartościowy , wytrzymały element zdolny przenosić duże obciążenia przy stosunkowo niskiej masie własnej. Do tej pory ten rodzaj konstrukcji stosowali działkowcy w znacznie uproszczonej jego formie zabezpieczając zaplecze mieszkalne na swoich działkach. Jednak elementy wykorzystywane do konstruowania prostych altan przeważnie zdobywane okazyjnymi sposobami w stopniu minimalnym zabezpieczają bezpieczne względy wytrzymałościowe tego rodzaju budownictwa. Szkielet budynku składa się z wielu grubych listew połączonych w ustalony sposób licznymi przekładkami ustalonymi wcześniej według rysunku. Są one ze sobą zespolone w solidny sposób licznymi nowoczesnymi lub tradycyjnymi technikami montażowymi dzięki czemu po połączeniu w całość i wypełnieniu zewnętrznym i wewnętrznym poszyciem stanowią stabilną i zwartą konstrukcję.
Niejednokrotnie wykorzystuje się starsze metody budowlane w celu osiągnięcia określonych efektów. Przy renowacjach starych obiektów , jak również przy szczególnych zamówieniach indywidualnych nadal stosuje się starsze metody budowania . Ściany stawiane z tradycyjnych i tradycyjnie wypalanych cegieł mają swój określony styl estetyczny i mimo iż da się obecnie osiągnąć efekt starej budowli stosując nowoczesne metody i elementy budowlane wykańczając je niemalże doskonałymi materiałami imitacyjnymi , są szczególne zamówienia i szczególni zwolennicy tradycyjnych materiałów. Jednak jak już wcześniej wspomniałem stare metody i stare elementy budowlane są kosztowne i bardziej czaso i pracochłonne . To też odbiorcy współczesnego budowania tymi metodami stanowią z reguły szczególną i bardziej zamożną grupę odbiorców , nie mówiąc oczywiście o budowaniu z elementów rozbiórkowych z konieczności. Bardzo często zdarza się dzisiaj , że dość licznie występujące budynki powojenne są adaptowane do współczesnych potrzeb ze szczególnym eksponowaniem walorów wizualnych starej zabudowy ceglanej. Tworzone są różnego rodzaju kameralne kawiarenki , sale muzealne , miejsca , w których niezbędne jest utrzymanie określonego klimatu. Ze względu na wymiar cegieł , stawianie ścian z ich użyciem jest bardziej pracochłonne i wymaga ciągłej kontroli. Mniejszym problemem jest jeśli ściana przewidziana jest do otynkowania. Jeśli natomiast cegła i jej spoina ma w projekcie stanowić surowy element dekoracyjny , wówczas na bazie doświadczenia zawodowego trzeba zastosować jeszcze dozę cierpliwości i dokładności. W czasach komunistycznych oraz budowy i odbudowy naszego kraju , w momencie kiedy wkraczaliśmy mozolnie w erę unowocześniania technik i materiałów budowlanych , wstąpiliśmy na etap budownictwa wielkopłytowego. Było to spowodowane gwałtownym wzrostem zapotrzebowania społecznego na budownictwo mieszkaniowe. Aby sprostać ogromnym potrzebom zaczęto produkować ogromne gotowe prefabrykaty , z których szybko stawiano domy niejednokrotnie nie pozbawione wad technicznych. Jednak wtedy liczyła się nie jakość lecz ilość. Masowo wyburzano budynki postawione z tradycyjnej dobrze wypalanej cegły. Powstawało sukcesywnie niemalże darmowe źródło surowca budowlanego. Niejednokrotnie pozwalano na darmowy odbiór cegieł aby w szybszym tempie uporać się z uporządkowaniem miejsca przyszłej budowy i oczyszczeniem terenu. Na miejscu starych , niekiedy zabytkowych budynków powstawały betonowe blokowiska ze smakiem estetycznym bardzo często nie mających nic wspólnego.